Cục XI: Một năm vận hành bộ máy mới, rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm

Sau một năm vận hành bộ máy mới, Cục XI đã xác định phương thức rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm là kim chỉ nam trong lãnh đạo, chỉ đạo điều hành trong thực thi nhiệm vụ. Ảnh: TH

Từ những ngày đầu kiện toàn tổ chức

Cục Thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch, ngoại giao (Cục XI) được thành lập theo Quyết định số 220/QĐ-TTCP ngày 1/6/2025 của Tổng Thanh tra Chính phủ, trên cơ sở sắp xếp nhân sự từ Thanh tra các Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Tài chính, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Nội vụ và Thanh tra Chính phủ.

Đây là một mô hình hoàn toàn mới đối với Cục XI. Trước tháng 6/2025, đơn vị chưa tồn tại, trong khi đội ngũ được tập hợp từ nhiều cơ quan, đơn vị với đặc điểm, kinh nghiệm và lĩnh vực công tác khác nhau.

Trong bối cảnh tổ chức mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là nhanh chóng hoàn thiện bộ máy mà quan trọng hơn là tạo được sự thống nhất trong nhận thức, phương pháp làm việc và trách nhiệm thực thi nhiệm vụ.

Với vai trò người đứng đầu, Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục XI Nguyễn Mạnh Cường cùng tập thể Đảng ủy, lãnh đạo Cục XI xác định ổn định tư tưởng, củng cố đoàn kết nội bộ là điều kiện quan trọng để bộ máy mới có thể vận hành hiệu quả.

Ngay từ lúc bắt đầu thành lập, Đảng ủy Cục XI thường xuyên nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, tư tưởng chính trị của cán bộ, đảng viên; kịp thời động viên, giải thích để cán bộ yên tâm công tác, tin tưởng vào chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy.

Đến nay, tư tưởng chính trị của cán bộ, đảng viên trong Cục cơ bản ổn định, tập thể đoàn kết, thống nhất, chủ động thực hiện nhiệm vụ được giao.

Một trong những điểm được Cục XI chú trọng trong năm đầu vận hành là đổi mới phương thức lãnh đạo, quản lý và tổ chức công việc. Cục thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ, công khai, minh bạch, đề cao trách nhiệm người đứng đầu, bảo đảm sự chỉ đạo, điều hành thống nhất.

Đặc biệt, việc phân công nhiệm vụ được cụ thể hóa theo nguyên tắc “6 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền.

Cùng với đó là phương châm “làm hết việc chứ không hết giờ”, gắn với yêu cầu “tiến độ là trách nhiệm, chất lượng là năng lực”.

Cách làm này giúp chuyển yêu cầu chung thành trách nhiệm cụ thể của từng vị trí, hạn chế tình trạng đùn đẩy, chờ việc hoặc không rõ đầu mối xử lý. Qua đó, bộ máy mới từng bước hình thành phương thức vận hành thông suốt, chủ động, linh hoạt và hiệu quả.

Vượt qua thử thách từ những nhiệm vụ đầu tiên

Trong năm đầu hoạt động, dù tổ chức, cơ sở vật chất chưa thật sự ổn định, đội ngũ cán bộ được tập hợp từ nhiều đơn vị khác nhau, Cục XI đã được giao thực hiện những cuộc thanh tra có quy mô và tính chất phức tạp.

Năm 2025, Cục được giao chủ trì 2 cuộc thanh tra theo Kế hoạch số 1505/KH-TTCP ngày 22/7/2025 của Thanh tra Chính phủ về các công trình, dự án có khó khăn, vướng mắc, chậm tiến độ, tồn đọng kéo dài, hiệu quả thấp, nguy cơ gây thất thoát, lãng phí tại Bộ Ngoại giao và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thanh tra Chính phủ.

Qua thanh tra đã chỉ ra những tồn tại, khuyết điểm, vi phạm, đồng thời kiến nghị xử lý trách nhiệm tổ chức, cá nhân và xử lý về kinh tế, đồng thời phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự và đã chuyển hồ sơ cho cơ quan điều tra xử lý theo thẩm quyền.

Từ 2 đoàn thanh tra, Cục XI đã tham mưu ban hành 3 kết luận thanh tra, bảo đảm tiến độ và chất lượng.

Đáng chú ý, đây là những nhiệm vụ được triển khai ngay sau khi Cục XI thành lập, trong điều kiện đội ngũ công chức thanh tra đến từ nhiều cơ quan khác nhau, nhiều người lần đầu tham gia các đoàn thanh tra có quy mô lớn, tính chất phức tạp.

Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục XI Nguyễn Mạnh Cường. Ảnh: TH

Kết quả đạt được cho thấy sự chủ động của đội ngũ và vai trò điều hành, tổ chức công việc của lãnh đạo Cục. Qua thanh tra, không chỉ các tồn tại, vi phạm được nhận diện mà nguyên nhân chủ quan, khách quan và những vướng mắc trong cơ chế, chính sách cũng được làm rõ, qua đó tạo cơ sở kiến nghị hoàn thiện cơ chế quản lý.

Năm 2026, Cục XI tiếp tục triển khai thanh tra chuyên đề cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tại Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Ngoại giao và Bộ Khoa học và Công nghệ.

Từ “phát hiện – xử lý” sang “phòng ngừa – kiến tạo”

Theo Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục XI Nguyễn Mạnh Cường, một năm vận hành bộ máy mới là khoảng thời gian để Cục XI từng bước định hình phương thức hoạt động phù hợp với yêu cầu mới.

Đảng ủy Cục xác định cần đổi mới tư duy lãnh đạo, thực hiện nhiệm vụ có trọng tâm, trọng điểm; tập trung vào những lĩnh vực, vấn đề có nguy cơ phát sinh vi phạm, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Đặc biệt, Cục đặt yêu cầu chuyển mạnh tư duy từ “phát hiện – xử lý” sang “phòng ngừa – kiến tạo”, kết hợp nhận diện nguy cơ, cảnh báo và phòng ngừa từ sớm, từ xa.

Đây không chỉ là thay đổi trong cách tiếp cận hoạt động thanh tra mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn đối với chất lượng đội ngũ. Từ tháng 6/2025 đến tháng 5/2026, Cục XI đã cử 38 lượt công chức tham dự các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ thanh tra chuyên sâu, thanh tra viên, thanh tra viên chính và thanh tra viên cao cấp.

Đảng ủy Cục cũng ban hành Kế hoạch số 60-KH/ĐU ngày 11/5/2026 về tăng cường sự lãnh đạo đối với phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong hoạt động.

Tuy nhiên, Cục cũng thẳng thắn nhận diện những vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện, nhất là cơ chế phối hợp giữa Thanh tra Chính phủ và các bộ được giao quản lý; nguồn nhân lực cho các nhiệm vụ phức tạp, nhạy cảm; công tác hậu kiểm và kiểm tra chuyên ngành trong điều kiện không còn Thanh tra Bộ.

Từ thực tiễn một năm vận hành, Cục XI đề xuất tiếp tục rà soát, kiện toàn hệ thống cơ quan thanh tra theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; nghiên cứu đổi mới mô hình tổ chức phù hợp với nhiệm vụ trong giai đoạn mới; đồng thời nâng cao vị thế, địa vị pháp lý và tính độc lập tương đối của cơ quan thanh tra.

Cùng với đó là xây dựng đội ngũ cán bộ thanh tra liêm chính, bản lĩnh, chuyên nghiệp; đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng theo hướng chuyên sâu, gắn với yêu cầu chuyển đổi số; tiếp tục hoàn thiện quy trình nghiệp vụ và đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo trong hoạt động thanh tra.

Một năm chưa phải là chặng đường dài, nhưng với Cục XI, đó là khoảng thời gian đủ để một bộ máy mới từ những ngày đầu kiện toàn từng bước định hình cách vận hành. Từ “6 rõ” trong phân công nhiệm vụ, “làm hết việc chứ không hết giờ” trong tổ chức công việc đến tư duy “phòng ngừa – kiến tạo” trong hoạt động thanh tra, những nền tảng đầu tiên đã được hình thành.

Thái Hải

(Nguồn: Thanhtra.com.vn)